Yeisu Wasana Waiwaisana
Diyon
wana Leleli
Baaba Houwan
Buki ya ana toleleli heiya Diyon Sebedi natuna, iya apostolowau elulutega eluwa avaliya etega. Nige sauga
etega totona alana i lulumen buki ya elana, yaa totona bana te i ba, “Yeisu wana tohago toto i nunuwana-an
nabiyan” (ololana 13:23; 19:26; 20:2; 21:7).
He puna ge Diyon buki ya i leli heiya te “nuku abulilek te Yeisu iya Mesaiya, Yehoba Natuna, ge wami
abulilek o kaiwena iya alana elana yawalimiu hot nuku pwawa” (20:31). Buki ya elana ba kakanun hi gewi
ta pwawal Yeisu kaiwena. Iya Baaba toto abatelipuna elana iyoho i gangan ge abwe i tabwa gamagal (1:1,
14). Iya Sipi Natuna toto Yehoba i patuna (1:29), iya aanan toto yawalila ni pem (6:35), iya wewel (7:37-38),
iya panayawi ana mwananal (8:12; 9:5), iya sipi ali gana ana nog (10:7, 9), iya sipi ali tomatahikan
waiwaisana (10:11, 14), iya lut al ge yawal (11:25), iya kamwasa, ba tunahot ge yawal (14:6), ge iya
oine puna (15:1, 5).
1
Baaba I Tabwa Gamagal
1 Mulaa abwe bugul gegewel hi gan, Baaba iyoho i gan, iya alona Yehoba, ge Baaba iya Yehoba.
-
1:1
Diyo 17:5; 1Diy 1:1-2; Pan 19:132 Abatelipuna elana iya iyoho alona Yehoba.
3 Iya eliyana Yehoba bugul gegewena i ginolil. Binimala iya nigeya, bugul bolo hi gan nige nihi gagan,
yaa iya eliyana inoke hi masal.
-
1:3
1Kol 8:6; Kols 1:16-17; Hib 1:24 Iya elana yawal i gan, ge yawal o iya gamagalau wala mwananal.
-
1:4
Diyo 5:265 Mwananal i yana gogou gamwanaa, yaa gogou mwananal o nige i aatena.
-
1:5
Diyo 3:19
6 Tau etega alana Diyon, iya Yehoba i patuna i nem panayawi.
-
1:6
Mat 3:1; Luke 1:13-17,767 Iya i nem mwananal wasana i wasaan, inoke gamagalau gegewel wasa ya nihi hago ge nihi abulilek.
8 Iya nige mwananal i oola, yaa i nem mwananal wasana i wasaan.
9 Mwananal tutunahotina, toto mwananal ni pek gamagalau gegewel elal, iya i nem panayawi.
-
1:9
Diyo 8:12
10 I nem i minaa panayawi, yaa bwagana iya eliyana Yehoba panayawi i ginol, he panayawi gamagaliliyau nige
hi aatena te henala iya.
11 I nem i minaa totona wana labi elana, yaa wana labi gamagaliliyau nige hi pwapwamwa pahe.
12 Yaa bolo hi pwamwa heyan ge alana hi abulilek-an, i talam bosowailiya nihi tabwa Yehoba natunau.
13 Hi tabwa Yehoba natunau nige tage panayawi tamanina wana pamasal elana, o ebo gamagalau wali nuwatu elana,
yaa Yehoba i ab pavavaluna-agil.
-
1:13
Diyo 3:3-6; Pilp 2:7; Diyo 2:11; 1 Pi 1:23
14 Baaba i tabwa gamagal, inoke avala ta mina ga sauga kekeisi, mulolu ge baaba tutunahotina i kalaopopwi.
Wana wasawasa ha kite, i ola Yehoba Natuna maisena ya wana wasawasa, i neem Tamana elana.
15 Wasana Diyon Tobabitaiso i wasaan, i yogayoga i ba, “Toto ya heiya te bana ge valila ya ba, ‘Toto i nenem
ewa iya i bwata lakeyau, kaiwena iya i gan houwa mulaa abwe ya masal.’ ”
16 Iya mulolu i kalaopopwi, inoke gegewela wana mulolu ta pwawa i pem hikahikani.
17 Yehoba Logugui i pek Mosese elana ge iya i pamasal gamagalau elal, yaa mulolu ge baaba tutunahotina i
masalem Yeisu Keliso elana.
-
1:17
Tota 34:28; Loma 6:1418 Nige sauga etega gamagal etega Yehoba i kikite, yaa Yehoba Natuna maisena ya, iya i ola Yehoba, ge iya
alona Tamana hi mitoyawa, iya yaka Yehoba i pankitela.
-
1:18
Tota 33:20; Diyo 6:46; 1Tim 6:16
Diyon Tobabitaiso Totona I Wasaan
(Mataiyo 3:1-12; Mak 1:1-8; Luke 3:1-18)
19 Yudiya wali tohouwa bolo Yelusalema, topowon enuna avaliyau ge un Libai enuna al hi patunal hi na Diyon
elana hi nel hi ba, “Henala owa?”
Diyon i ba, “Nau nige Ilaitiya i oola.”
Yudiya hi nel al hi ba, “Age owa palopita bwabwatana toto i nenem?”
Analiya i lahe i ba, “Nigeya.”
-
1:21
Log 18:15,18; Mat 11:14
22 Yaka Yudiya hi ba, “He henala owa? Ga nu ba ola totom kaiwem? Nu ba pasapu eliyama, inoke naha na bolo
hi patunama wali wasa naha pek bubun.”
23 Diyon Yudiya analiya i lahe palopita Aiseya wana baaba elana i ba, “Nau toto i yogayoga uleya i ba, ‘Babala
wana kamwasa ku pasapu.’ ”
-
1:23
Ais 40:3
24 Bolo Yudiya wali tohouwa hi patunal, gamwaliyaa enuna Palisi.
25 Heliya hi nel Diyon elana hi ba, “He hauna kaiwena ge u papababitaiso, ebo owa nige Mesaiya, o Ilaitiya
o ebo palopita toto bwabwatana i oola?”
26 Diyon analiya i lahe i ba, “Nau wewel elana ya papababitaiso, yaa etega iyoho i talmilila gamwamiwa nige
ku aatena.
27 Iya i nenem ewa, yaa nau nige no waisi i gagan ge tage aena ana os ana hihiu na sokal.”
-
1:27
Diyo 1:15
28 Bugul gegewena ya i gana Bedani elana, wewel Yolidani labi leunati. He Diyon i papababitaisowa wewel
Yolidani elana.
Sipi Natuna Toto Yehoba I Patuna Bana
29 Hi kenu lan i gan, inoke Diyon matana i nok Yeisu i kite i nanawa elana, yaka i ba, “Ku kite! Iya Sipi
Natuna toto Yehoba i patunam panayawi gamagaliliyau wali gegi ni ahek yoho!
-
1:29
Ais 53:6-7; 1 Pi 1:18-1930 Iya te bana ge valila ya ba, ‘Tau toto i nenem ewa, iya i bwata lakeyau, kaiwena iya i gan houwa mulaa
abwe ya masal.’
-
1:30
Diyo 1:1531 Saugena o nau nige ya aatena henala bana ya babaa, yaa ya nem gamagalau ya pababitaisol wewel elana,
puna heiya te iya na pamasal Isileli elal.”
32-33 Inoke Diyon i wasa al i ba, “Nau valila nige ya aatena henala i nenem, yaa toto i patunau ge wewel elana
gamagalau ya pababitaisol i baem elau i ba, ‘Tau toto nu kite Yayaluwa Bwabwalena ni lau ge ni minaa
elana, he iya te Yayaluwa Bwabwalena elana ni papababitaiso.’ Inoke Yayaluwa Bwabwalena ya kite i loem
labulabumwa i ola bunibuni ge i lau i minaa elana.
-
1:32
Mat 3:1634 Ya kiteya matawa, heiya te ya ba, ‘Tau ya iya Yehoba Natuna.’ ”
-
1:34
Mat 3:17
Yeisu wana Tohago bolo I Pwawal Houwan
35 Lan i gan al, Diyon iyoho i taltalmilil al alonau ge wana tohago eluwa,
36 ge sauga Diyon Yeisu i kite i nanawa, inoke i ba, “Ku kite! Iya Sipi Natuna toto Yehoba i patunam!”
-
1:36
Diyo 1:29
37 Sauga tohago ali toto eluwa hi hago Diyon baaba o i baunan, yaka hi tatauliulil Yeisu enaa.
38 Yeisu i tagena sikal i kitel, yaka i nelil i ba, “Hauna gun nuwamiu?”
Tohago hi ba, “Labai, ga u miminaa?” (Vilan “Labai” ana pasikal heiya “topankite.”)
39 Yeisu analiya i lahe i ba, “Ku nem yaka nuku kite.” Inoke avaliya Yeisu hi na wana abamina hi kite, ge
lan o avaliya hi miminaa to. He sauga o iyaka po kilok kokoyavi ana labi elana.
40 Bolo Diyon wana baaba hi hago ge hi tatauliulil Yeisu enaa, he etegana te Andulu, Saimon Pita talina.
-
1:40
Mat 4:18-2041 Inoke houwan hot Andulu i na talina Saimon i loyaan ge wana wasa i pek i ba, “Mesaiya iyaka ha pwawa.”
(Vilan “Mesaiya” pana Gilik elana ana pasikal hi ba “Keliso,” ana sapu heiya “Yehoba wana hilihili gamagalina.”)
42 Yaka Andulu Saimon i en pwatanik Yeisu elana. Yeisu matana i nok Saimon i gayawaan, yaka i ba, “Owa Saimon,
Diyon natuna, yaa alam ya tun Sipas.” (Alan “Sipas” ana pasikal pana Gilik elana hi ba “Pita,” ana sapu
heiya “pat.”)
-
1:42
Mat 16:18
Pilipi Nataniyel wana Wasa I Pek Yeisu kaiwena
43 Lan i gan al, inoke Yeisu i nuwatu ni nok ni na Galili. Pilipi i pwawa ge i baek elana i ba, “U nem u
toulilau.”
44 Pilipi wana panuwa te Betesaida, he panuwa o Andulu ge Pita al wali panuwa.
45 Pilipi Nataniyel i pwawa, yaka i baek elana i ba, “Tau toto wasana Mosese i lelelian Logugui ana buki
elana, ge palopitau al hi lelelian, iyaka ha pwawa, iya Yeisu gagama Nasaleta, Yosepa natuna.”
-
1:45
Log 18:18; Ais 7:14; 9:6; Yel 23:5; Isik 34:23
Yaka Pilipi i ba, “He u nem ga ta na u kite.”
47 Sauga Yeisu Nataniyel i kite i nanawa elana, yaka i ba, “Tau ya iya Isileli tutunahotina etega, ge nige
kakawi etega i gagana elana.”
Yeisu i ba, “Ya kitewa u misiyo poga punaa, mulaa abwe Pilipi i yogaagiwa.”
49 Yaka Nataniyel i baek Yeisu elana i ba, “Topankite, owa Yehoba Natuna, ge owa Isileli wali kin!”
-
1:49
Mat 14:33; 16:16; Mak 3:11
50 Yeisu i ba, “U abulilek kaiwena ya ba, ‘Ya kitewaa poga punaa.’ Toto ya nige i bwabwaya, yaa abwe bugul
bwabwayal enuna nu kitel.”
51 Yaka Yeisu i ba al i ba, “Ya ba tunahot eliyamiu, abwe nuku kite labulabum ni mwapwela ge Yehoba wana
aneloseyau nihi haha ge nihi laulau Gamagal Natuna elana.”
-
1:51
Aba 28:12
